ORANJESTAD- Cambio di clima ta e principal problema ambiental cu e mundo ta confrontando den siglo 21. Reducion drastico di emisionan di gas di greenhouse ta crucial pa stabilisa e clima di mundo. Como un isla chikito cu algun multinacional ariba e isla y un nacion cu un consumo halto di energia, Aruba mester posiciona su mes den e esfuerso internacional pa atende cambio di clima. Cambio di clima mas y mas ta un problema ambiental cu ta haya atencion na Aruba. Mayoria bes desperdicio solido o degradacion natural ta topico den prensa of di discusion na diferente luga. Algun biaha hende ta comenta di e clima cayente, e amenasanan di horcan of awacero pisa of recibo halto di coriente of prijs di gasoline. Nos ta gosa di un clima masha saludabel, haciendo nos isla un paraiso henter aña pa residentenan y bishitantenan. E temperatura promedio ta 28° Celsius (82° Fahrenheit), cu bientonan di passaat refrescante y algun biaha e efectonan di un tormenta tropical of horcan. Aruba ta situa na e rand di e faha di horcan, pesey e awacero ta masha modera, cu un averahe di mas o menos 408.9 millimeter (16.1") pa aña. E temporada di awacero di aña 2005 a conoce hopi yobida. Aruba a ricibi awacero ariba normal di october te cu december. Científiconan a calcula y a bin cu dos scenario pa clima pa e region di Caribe.
2025 2050 2075 2100 Averahe di temperatura ta subi anualmente cu (den grado ariba e temperatura di aña 2000) Impacto leve ºF 0.6 1.1 1.7 2.2 ºC 0.3 0.6 0.9 1.2
Clientenan por aumenta nan chens di gana dor di manda SMS
ORANJESTAD- Ta un total di 5 agrupacion musical lo presenta diabierna awor cuminsando for di 7or di anochi riba Plaza Betico Croes, asina Digicel Aruba a informa ayera. E bandanan musical a prepara un repertorio masha varia mes pa asina entretene henter e comunidad di Aruba cu lo celebra e prome lustro di e compania di celular cu e red di mas grandi y mihor. “Nos lo bay na e mesun lugar na unda tur cos a cuminsa....pa asina recorda nos e pueblo di Aruba cu Digicel e dia ey a haci un promesa y nos ta convenci awe cu nos a cumpli”, asina Elaine Singh di Digicel Aruba a sigura. E representante di e compania a pidi tur hende pa yega trempan pasobra nan a prepara un cantidad di premio y sorpresa pa tur esnan presente. Y pa esnan cu kier sigura cu nan tin mas chens pa gana e gran premio, sea ta usando carchinan prepaid of cu un cuenta mensual di postpaid, lo mester manda SMS na number 5555 cu nan nomber y adres pa asina nan haya un chens mas pa gana e premio. Cada bez cu un cliente prepaid yena un carchi den su celular of si clientenan postpaid paga nan cuenta mensual prome cu diabierna awor tambe lo duna nan mas chens. Obviamente cu mas SMS bo manda na “5555”, anto ta mas chens pa gana e premio gordo aki lo tin tambe. Digicel a anuncia mesora cu lo saca un cantidad di otro premionan durante e anochi di 25 di juli proximo, incluyendo celularnan nobo-nobo y creditonan na yamada gratis. E interes pa e celebracion di 5 aña di Digicel ta kibrando tur espectativa. Ya caba e comunidad a haya un idea di con Digicel ta celebra su aniversario diamars siman pasa, ora cu un cantidad di hende a Sali riba caya pa parti bolo y premio na e clientenan. “Nos lo saca e premio na final di e anochi. Via un sistema automatisa y den presencia di notario, nos lo saca e number ganador cu lo bay cas cu un check di Afl. 50.000 den su man”, asina Elaine Singh a termina bisando.
ORANJESTAD- Como presidente entrante di e directiva nobo di e organisacion di enfermeronan di Aruba (ODEA), mi kier a yama na promer lugar un danki na tur mi coleganan, cu a deposita nan confiansa den mi persona pa lidera nos organisacion pa e periodo di 2008-2010. Tambe un danki ta bai na e presidente saliente Sr. Howard Maxwell,cu a sa di tene ODEA na bida durante su periodio di precidencia, pasobra ODEA no ta pasando den su mihor añanan . Manera tur organisacion tin su ups & downs, ODEA actualmente ta pasando den un temporada dificil. Falta di motivacion pa nos profesion?, falta di un directiva solido, cu tin nos organisacion y profesion na pecho pa “compromete” nan mes pa cu un posicion of miedo di carga un responsabilidad? Dia 24 di juli, Sr. Maxwell RN, presidente di ODEA ta saliendo pa Guadeloupe pa representa ODEA na e di 26 conferencia di The Caribbean Nurses Organization. (CNO). E tema di dicho conferencia ta: “Empowering Caribbean Nurses: The Pirllars of Health Care, Toward Quality Outcomes. Durante e conferencia aki e presidente di ODEA lo ratifica e peticion, haci door di e ex presidente di ODEA, Sr. Howard Maxwell na Bahams 2006, pa Aruba por ta cede di e proximo Conferencia di di CNO na 2010. Ya nos organisacion a cuminsa forma un grupo cu lo bai traha riba e projecto aki,cual lo nifica cu Aruba lo por ricibi mas o menos 30 isla di Caribe p’asina tambe duna nos enfermeronan y tur trahador den cuido e oportunidad pa asisti na un conferencia di tal indole cu ta regarda nos profesion y nos organisacion! Odea ta spera di haci un bon promocion pa tanto nos Isla Aruba y nos organisacion ODEA na Guadeloupe. E viaje aki a bira posibel door di algub sponsors cu despues nos lo anuncia nan number.
ORANJESTAD- Den un comunicado di prensa, directiva di ODEA ta mustra cu den su directiva nobo, tin representantenan di tur sector cu diariamente ta traha cu tur sorto di hendenan cu tin tur sorto di malesa, problema, disabilidad fisico of nos sernan humano cu ta den nan fase terminal etc. ODEA, ta para na un cruzada hopi crucial! Loke nos a pone hopi accento riba dje den nos promer reunion di nos directiva nobo ta cu tur miembro mester tin e sintimento fundamental, esta bo mester “ “commit” bo mes na e trabou y posicion cu bo a asumi den nos organisacion. Nos ta stipulando puntonan concreto y realisabel, cu nos organisacion tin cu mira como un “reto” den e dos añanan nos dilanti. Nos kier start sali cu un mente “sano” y un “actitud habri ”cu respet mutuo como base, p’asina nos por sinta na mesa cu tur e representantenan/actornan y combersa, dialoga y caminda mester, discuti y yuda resolve e problemanan chikito y grandi riba tereno di salubridad y particularmente e “calidad” di cuido cu nos pacientnan/clientenan ta ricibi diaramente for di nos dunadornan di cuido y esnan cu tin e responsabilidad maximo pa e cuido” por wordo ehecuta na un nivel cu caulkier pueblo cu ta respeta su mes ta merece y tin derecho riba dje. Odea tin den su statutonan p.e sali na vanguardia y garantisa un “cuido” optimal, controla e opleiding cu ta forma enfermeronan y otro dunadornan di cuido. Nos ta contento cu nos enfermeronan recien gradua? Tin trabou pa nan? Nan por funciona manera nos ta desea? Ken ta registra nos enfermeronan na Aruba? Kico ta e criterianan? Tin enfermeronan trahando riba nivel nacional- di gobierno cu ta inspecta tur e sorto di “cuido” cu ta wordo duna na Aruba?
ORANJESTAD- Agente policial Edgar Maduro, den consulta cu su abogadonan, a dicidi di apela contra e veredicto di dia 16 di juli 2008, den cual ela wordo sentencia na 4 luna di castigo conditional pa "het doen van een valse aangifte". E argumento principal pa e apelacion ta cu juez, den bista di Maduro, no a duna suficiente peso na e conclusionan di Technische Opsporings- en Herkenningsdienst (“TOD”) cual ta mustra claramente cu berdad tabatin contacto entre e auto di Sr. Croes y su persona, mientras cu dokter a confirma ki tipo di lesion a wordo causa. Esey ta haci cu e sentencia ta incomprendibel y cu e mester wordo nulifica.
ORANJESTAD- Departamento di Enseñansa, seccion Facilidad di Estudio y Guia, ta informa tur studiante cu ta biahando pa Rotterdam, Amsterdam, Nijmegen, Arnhem, Enschede, Leiden, Zwolle, Delft y Vlissingen cu e vuelo di Martin Air pa dialuna awo 28 di juli 2008 ta confirma. Number di vuelo ta MP 655 y ta sali for di Aruba 8.10 or di anochi y ta jega Hulanda 9.30 or di mainta. Diabierna awo, 25 di juli 2008, tur studiante por pasa busca nan ticket na Departamento di Enseñansa situa den Caya Betico Croes 38 entre 8 or am pa 12 or pm y 1 or pm pa 4.30 or pm
WILLEMSTAD - Un total di 34.962 kanadó a partisipá na e di 92 Vierdaagse. Esaki e organisadónan a partisipá. Entre tur esakinan tambe tabatin vários antiano di kual kuater miembro di e kuerpo di Duana di Antia Ulandes. E aña aki tabatin kasi 44.000 kanadó di kual 38.422 a sali na komienso. E último dia tabata esun mas muhá. Ya for di tempran mainta na e salida tabata tin un bon palu di áwaseru. Pa 10’or di mainta wer a klara un tiki, pero na entrada di Sint Annastraat (via Gladiola) e kanadónan atrobe a haña un palu di áwaseru. Temperatura durante di e Vierdaagse segun e organisadónan tabata ideal pa kana. Esaki tambe a keda konfirmá pa e kanadónan di Antia ku lo regresá otro aña. Na e saludo riba “Via Gladiola” e aña aki tabata presente e “burgemeester” di Nijmegen presente, sr. Thom de Graaf. Entre esnan presente tabatin vários miembro di gobièrnu di Ulanda, outoridatnan di Armada i representantenan di vários embahada. Antillenhuis tambe tabata presente e biaha aki. E biaha aki e kas a keda representá pa e Minister Plenipotensiario asistente sra. Mavis Brooks-Salmon. Tur e partisipantenan antiano a risibí gladiolen serka e minister i tambe un saludo pa nan partisipashon. Mas lat e anochi ei sra. Brooks-Salmon tabta presente tambe na Papendal kaminda e ámtenarnan di Duana a risibí e medayanan di partisipashon.
MERKA, - Thomas Beatie, e transseksual ku a duna lus 29 di yüni último i kende su imágen a dal buèlta na mundu kompletu pasobra tabata trata di un “hòmber embarasá”, a ofresé entrevista ku revista “People” i a laga saka su pòtrèt huntu ku su yu muhé. Beatie a ninga konfesá kuantu revista “People” a pag’é pa saka nan pòtrèt. Ku un gran paresido físiko di su tata, e beibi yama Susan, manera mama di Thomas. Beatie a papia di su sentimentunan komo progenitor. “E ta tolerante, suave i inteligente”, Thomas a bisa di su yu muhé Susan Juliette, kende tin wowonan blou, kreá via inseminashon artifisial. “E ta asina bunita, ku mi no por stòp di mir’é”, Beatie a konta e revista. “Mi ta sinti e mihó sentimentu di mundu”, el a bisa emoshoná. Susan a nase despues di 40 ora di parto fuerte i e parto tabata kompletamente natural. Nancy, su esposa, tabata yora di alegria. Tantu e transseksual komo su yu muhé ta den estado perfekto di salú despues di e parto. “Mi ta pisa dos liber ménos di loke mi tabata pisa promé di a keda embarasá”, Thomas a bisa. Na kas, revista “People” a konta, e pareha a adaptá nan mes na nan orarionan nobo. Nancy ta duna e yu lechi di pechu. Nancy a disidí p’e haña un proseso di hormona p’e por duna lechi di pechu i Thomas ta rekuperando e hormonashon maskulino ku el a stòp kuné p’e por keda embarasá.
Skina di Sorti, awe djaweps 24 di yüli di 2008, ta kuminsá ku deseá tur hende un bon dia. Si esnan ku ta enkargá ku direkshon di e respektivo partidonan polítiko no logra rekuperá grep riba nan organisashon (sak’é for di gara di e turmulina di reakshon riba reakshon), sea un mobilisashon nobo ku hendenan ku tin kredibilidat serka e masa òf un grupo grandi lo keda sin vota miéntras esnan ku bai urna ta duna otro resultado elektoral for di kual ta bira difísil pa yega na un gobièrnu potente (den sentido ku e por trese kambio real). **** E loke por mira te ainda na akshonamentu polítiko ta mustra den otro kampaña elektoral ku no ta sirbi komo instrumento pa duna un mandato di maneho na ningun partido. Te ainda tur kos ta indiká ku partidonan ta sigui e tradishon di esfuerso pa dañamentu di imágen di otro. No ta kestion di táktika defensivo komo parti di un kampaña kaminda partido ta profilá ku un òf mas kompetensia distintivo. E úniko kos ku partidonan ta hasi ta akusá otro i trata di eksponé otro su paña sushi. **** Nan ta rumbo pa otro kampaña elektoral estilo “eliminacion de los feos”. Un fenómeno ku ta ilustrativo pa polítikonan ku ta den un turmulino di reakshon riba reakshon. Si nan pensa un ratu nan mester komprondé ku e tipo di akshonamentu polítiko ku nan a kai den dje, ta oumentá e desgusto general den práktika polítiko.
ALPE D’HUEZ, Fransia – E spañó Carlos Sastre djarason a bira e lider general di e Tour di Fransia ora el a gana e di 17 etapa, e trayekto mas difísil di e kareda di e aña aki ku tres subida devastador den Alpen. Sastre a gana e etapa di 210,5 km for di Embrun te L’Alpe d’Huez i el a kita e kamisa hel for di su kompañero di ekipo Frank Schleck ora el a hui di su prinsipal rivalnan den un subida final. “M’a sufri hopi bayendo ariba, pero el a dunami hopi alegria pa optené e kamisa hel”, Sastre a bisa. “Un subidó di ser tin probechá e chènsnan, i esei tabata esun di mi”. Sastre, kende a kaba den e promé 10 na sinku okashon den Tour, a superá e otro kandidatonan pa e título pa mas di dos minüt. E spañó di 33 aña ta kompetí den su di ocho Tour, i ta e promé bia ku e tin kamisa hel. “E ta un soño ku a bira realidat”, el a afirmá. E etapa tabata e último di tres den Alpen. E kompetidónan lo tin un prueba kontra oloshi djasabra, ku posiblemente lo determiná e ganadó di e Tour. E oustraliano Cadel Evans no a pèrdè hopi tempu i ta sigui ta un di e faboritonan pa gana e Tour, a ménos ku e sufri un kaida o kualke otro aksidente, ya ku e ta e mihó eksperto den e pruebanan kontra oloshi entre e lidernan. Den klasifikashon general, Sastre tin un minüt i 24 sekònde di bentaha riba Schleck, i e aleman Bernhard Kohl ta di tres na 1:33. Evans ta di kuater na 1:34.
BERLIN, Alemania, - E aspirante demókrata pa Kas Blanku, Barack Obama, a yega Berlin awe pa duna su úniko diskurso públiko den un siman di gira na Medio Oriente i Europa, i ta ferwagt ku lo bai akudí míles di persona. E polítiko, hopi popular na Alemania, kaminda ta kompar’é ku eks presidente John F. Kennedy, ta reuní pa promé bia ku kansier Angela Merkel, kende ta oponé su plan inisial di papia na Porta di Brandemburg. Merkel ta konsiderá ku ta un lugá kaminda presidentenan por papia, no kandidatonan. E propio Kennedy i Ronald Reagan a duna dos diskurso simbóliko na e lugá aki. Obama lo tin ku konformá di papia na Kolumna di Viktoria, den parke di Tiergarten, den sentro di e kapital aleman. “Ohalá ta konsiderá e diskurso komo un artikulashon sustansial di e relashon ku lo mi gusta mira entre Merka i Europa”, e senador di Illinois a bisa e periodistanan poko despues di bandoná Israel, su etapa anterior. “Mi ta spera komuniká atrabes di Atlántiko e balor di e relashon aki i kon nos mester konstruí riba dje”, el a añadí. Despues di e diferensianan entre Merka, Alemania i Fransia pa e invashon di Irak, Merkel, kende a krese na eks Repúblika Demokrátiko Aleman, a traha pa mehorá e relashonnan i na Europa, i e ta un di e aliadonan mas serkano di presidente George W. Bush. Bispu di su bishita, e dama kansier a bisa ku e ta spera papia di e koperashon den OTAN, di e kambio klimátiko i di kuestionnan komersial. Tambe ta kere ku lo papia di Afganistan i Irak, e dos paisnan kaminda Obama a kuminsá su gira. Tantu e demókrata komo su rival republikano, John McCain, a bisa ku Europa mester oumentá su esfuersonan na ámbos pais, pero Merkel a deklará ayera ku e lo bisa Obama ku tin límitenan loke Alemania por hasi. Obama a konkluí su etapa israelí ku un bishita inesperá na Muraya di Lamentashon di Jerusalem. El a pone un orashon ku el a skibi riba e muraya, ku tabata forma parti di e eks tèmpel hudiu destruí durante e dominio romano mas o ménos 2.000 aña pasá, i el sak su kabes miéntras un rabino tabata lesa un salmo ku ta pidi pas na e siudat santu. Mas o ménos 700 polis lo kustodiá e zona, koroná pa “Siegessaeule”, un kolumna di 70 meter di haltura konstruí riba Dinamarka, Fransia i Austria, pa selebrá e viktorianan militar prusiano den siglo XIX. E televishon públiko aleman ARD lo re-transmití direkto e diskurso ku lo kuminsá 7’or di atardi. Un sondeo di Pew Research Center a mustra ku e alemannan ta preferá Obama riba McCain pa un diferensia di 49 punto. E semanario influyente Der Spiegel a dediká su último edishon na e bishita, ku un imágen di Barack Obama riba e portada titulá “Alemania konosé su super estrea”.
Foto: Barack Obama avion 2407
Avion di e kandidato presidensial demókrata senador Barack Obama ta aterisá na Tegel Airport na Berlin awe.
Foto: Berlin empleadonan 2407
Empleadonan den ‘background’ riba e pòtrèt aki ta realisando e preparashonnan pa e diskurso di Barack Obama na Kolumna di Viktoria.
Foto: Barack Obama blas 2407
Un blas di un simpatisante komo apoyo pa Barack Obama banda di e Kolumna di Viktoria na Berlin.
Foto: Barack Obama Angela Merkel 2407
Senador merikano Barack Obama ta haña bonbiní serka kansier aleman Angela Merkel na kansieria na Berlin awe.
Foto: Barack Obama simpatisantenan 2407
Simpatisantenan di Barack Obama ku gritu di alegria ora e senador merikano ta yega e hotèl na Berlin awe.
WILLEMSTAD – Pa Omega tantu diputado komo minister tin algu kontra nan i lo bai presentá dokumentunan ku lo proba esaki. Den kòmbersashon ku presidente di Omega, Anthony Eustatius, ta afirmá ku loke minister Omayra Leeflang a bisa ayera den konferensia di prensa no ta kuadra ku bèrdat. Pa Omega ta straño, ya ku no tin konsternashon riba niun diskrepansia den publisidat. Banda di loke e minister por a bisa ayera, ademas di diputado Marilyn Alcalá-Wallé durante e konflikto di Lagun por pone kosnan huntu i deskubrí ku tin algu kontra Omega. Na e momentunan aki direktiva di Omega ta poniendo tur sifra huntu pa asina kompará ku si enbèrdat ta loke e minister ta duna di konosé. Eustatius ta mustra ku te na e momentu aki no por bisa masha, ya ku ta warda ora nan investigashon interno tèrminá pa prueba ku loke minister Leeflang a trese dilanti no ta kuadra ku bèrdat. Omega ta lamentá ku minister Leeflang ta bai den publisidat, sin sikiera por tabata den konsulta ku direktiva di e skol promé di formulá su konklushon.
WILLEMSTAD – Minister di Finansa Ersilia de Lannooy a kontestá riba petishon di Plataforma Agrario Nashonal pa un diálogo djarason próksimo. Despues di a manda un karta pa minister di Finansa pa por haña un diálogo riba asuntunan ku ta dirigí riba produkto agrario, Plataforma Agrario Nashonal (PAN) a keda sumamente kontentu ku e minister por risibí PAN riba e partikularidat aki. Den e invitashon ta indiká, ku no solamente minister di Finansa lo bai topa ku e delegashon di PAN, pero tambe minister di Ekonomia i tambe algu hefe di departamentu. Den kombersashon ku Eugene Godfried ta konfirmá, ku minister a aseptá pa un enkuentro otro siman djarason pa 9’or di mainta na Konseho di Ministernan. E enkuentro aki tambe minister pa Asuntunan Ekonómiko Elvis Tjin A Tjoe i otro hefenan di departamentu ku tin di haber ku asuntunan di finansa i ekonomia lo ta parti di esaki. Godfried ta optimista ku e enkuentro aki i ta duna di konosé, ku ta spera ku den e diálogo aki nan por haña otro i tambe habri e kaminda pa un proseso nobo pa futuro agrario di Kòrsou. Prinsipalmente pa stimulá mas produkshon lokal lo ta deseá pa por tin un eliminashon di OB riba tur produkto produsí lokalmente. Pendiente pa otro siman pa e enkuentro aki, LA PRENSA lo informá lektornan riba e diálogo aki, di manera ku por keda informá di e desaroyo aki.
MAGDALENA Aldrin Mihó konosí komo Dini A laga atras su mama Selma Magdalena, kompañera Nelyda Nita, yunan Dinaldrick, Aldier, Micheline, Aldrinela, Jayden, rumannan Mariela i Humphrey Mercera, Merelin Magdalena, Roland Magdalena i Lian Balentina, Pursey i Czigany Magdalena, Guilen Magdalena, Erick Capriles. Akto di entiero ta djasabra 26 yüli na misa Sta. Maria. Bishita 9or-11or. Promé ku entiero tin un s.s. di misa.
BURLAGE Barthelemey Michel Mihó konosí komo Mike A laga atras su kasá Marianella Burlage-Felix, yunan Phedra, Naomi, Latoya. Bishita djabièrnè 25 yüli 9or-11or na El Señorial. Kremashon ta tuma lugá den seno familiar.
ANTONIA Wimbert Atanacio (repentino) Mihó konosí komo Win A laga atras su kasá Lourdes Antonia-Godfried, yunan Arlene Antonia, Shurmin i Nancy Antonia, Wimbert i Ismeri Antonia tur ku nan yunan, yunan di kriansa Angelique Godfried, Rodney Godfried i esposa. Akto di entiero ta djadumingu 27 yüli 4or for di El Señorial pa santana Gr. Kwartier. Bishita 1or. Promé ku entiero tin un respòns na el señorial.
DOS SANTOS VIEIRA Rosa Mihó konosí komo Rosita Modista A laga atras su yunan maria Custodia Dos Santos, Maria Ilda Dos Santos Cappadona, Elvira Dos Santos Pereira, Antonia Dos Santos. Akto di entiero ta djadumingu 27 yüli for di misa Suffisant pa santana Sta. Maria. Bishita 1or-3or.
Prof. dr. Lorito ta yama tur hende un felis djaweps. Masha kos ta pasa den e periodo di kònkòmber ku nos ta den. Nos koleganan na Aruba ta yora pa notisia, aki nan tin di mas. Pero nos mester fabriká notisia si manera a tuma lugá ayera. ********* Tristu ku ta informá, ku a gara studiantenan ku droga i tur hende ta na kareda. Ta manera kos ku tin hende ta warda kos malu tuma lugá pa nan kore duna informashon. Ta masha di lamentá pa duna e tipo di informashonnan ki sin investigá promé. Ta masha hende ta pone na kareda ku ta e mayor (nan), e studiantenan mes, guianan i mandatarionan. Hopi iresponsabel e kos aki tabata! Un despensa ta na su lugá! ********* Lorito ke bisa tur hende, ku un fuente konfiabel di informashon ta riba 4000 SMS. Einan bo ta haña notisia fresku i konfirmá. Nada di krea pániko òf djis pa kita bo sèn. Pa bo bira miembro bo mester e mensahe News On na 4000. Si ta notisia di polis bo ta deseá, bo ta pone Polis On na 4000. Kla bo ta! ********* Papiando di notisia, nos a haña un poko duele di e notisiero di Tele-Kòrsou ántayera, kaminda ku Franklin a bin ku kara yen di smail bisa ku tin un bon notisia a kaba di drenta. Ora nos a skucha bon, lugá a resultá, ku ta e kareda desapuntante di Churandy na Stockholm. Por ta e presentadó no sa ku el a sali di 7 den un grupo di 8 atleta ku un tempu di 10.25 sec. (e rèkòrt mundial ta 9.72 sec.) no ta masha bon notisia! Di tur manera nos ta sigui karga e speransa ku un di e dianan aki si e presentadó tin motibu pa smail tur ku tin ku e notisia ku nos tin medaya!
WILLEMSTAD – Tin biaha kosnan ta kana huntu i por ta pa kasualidat. Nèt awe ku a bira konosí, ku e Ministerio di Finansa na Ulanda a prohibí e sistema di finansiamentu islámiko na Ulanda, na Kòrsou a informá ku CIFA a entregá un rapòrt na sekretario di Estado, Alex Rosaria riba e posibilidatnan di e konsepto aki na Kòrsou i Antia. CIFA ku ta para pa Curaçao International Financial Services Association, Ernst & Young i Amicorp a laga traha un estudio riba e posibilidatnan pa nos pais ofresé produktonan di e sistema di finansa Islámiko. A entregá e rapòrt ku ta hiba di título “Antia Ulandes: Un Mèka Nobo pa Finansiamentu Islámiko?” a keda entregá djaweps mainta na Sekretario di Estado di Finansa, sr. Alex Rosaria. E sistema di finansa Islámiko ta referí na un sistema finansiero òf transakshon finansiero ku ta konsistente ku leinan di e religion Islam (Sharia). E volúmen di negoshi ku ta keda hasí rònt mundu via finansiamentu Islámiko ta suma $ 750 mil mion i e tendensia ta ku esaki lo krese eksponensialmente. Hopi sentro finansiero di renombre manera New York, Frankfurt, London, Singapur i Mauritius ya kaba ta ofresé vários produkto di e sistema di finansa Islámiko. Segun Sekretario di Estado: “Si nos ta serio pa yega nos meta di ta den e dies mihó sentronan finansiero na mundu, nos no por ignorá e sistema di finansa Islámiko.” Hecho ta, ku den region, ningun pais aktualmente ta ofresiendo e produkto di finansa Islámiko. Sekretario di Estado Rosaria ta mira akinan un oportunidat pa nos pais fungi komo un trampolin entre di sentronan Islámiko i e merkado lukrativo di Latino Amérika. “Ta den e lus aki nos mester wak e negosiashonnan andando ku Emiratonan Árabe Uní pa ku un tratado fiskal i tambe e esfuersonan pa yega na tratadonan ku Mexico, Canada i Colombia,” sr. Rosaria a deklará. E rapòrt mes ta mustra ku tin akshon ku sektor finansiero internashonal por tuma for di awor pa akomodá e sistema di finansa Islámiko, pero ku mester bin algun kambio den nos leinan i adaptashon den nos sistema di regulashon pa asina nos por probechá lo máksimo for di e sistema aki.
WILLEMSTAD – E kompania Curoil a informá awe, ku el a detektá un kaso di dos empleado ku a falta ku reglanan di maneho di e kompania. E kaso no a afektá e kompania direktamente. Ademas no tin miembro di gerensia enbolbí tampoko, manera algun medio a spekulá. Direktor di e kompania Gensley Capella ta bisa, ku Curoil ta para pa transparensia. Pa e motibu aki ta informá komunidat ku gerensia di e kompania a deskubrí ku dos empleado a hasi nan mes kulpabel na práktikanan ku ta kontra di e maneho i reglanan di étika di Curoil. Motibu prinsipal di e komunikado aki ta pa evitá ku ta malinterpretá loke a sosodé i asina ei enbolbí otro miembro di personal di Curoil ku no ta involukrá den e práktika ariba menshoná, asina Capella ta bisa. E kompania ta splika, ku Curoil ta kumpra produkto riba merkado internashonal via di suministradó òf intermediario pa abastesé klientenan internashonal di kombustibel. E parti aki di e negoshi di Curoil a demostrá di ta generá entrada p’e kompania ku na su turno ta yuda karga parti e peso di pre finansiamentu di kombustibel riba merkado lokal. Informashon di e iregularidat ta, ku e (dos) empleadonan ku no ta miembro di gerensia di Curoil no a kumpli ku reglanan di maneho. Mester aklará, ku konsekuensia di e iregularidat aki ta un asuntu entre e (eks) empleadonan i un terser partido. Komo tal e problema no tin konsekuensia pa Curoil. Na momentu ku gerensia di Curoil a detektá e iregularidat, inmediatamente a inisiá un investigashon interno i a tuma akshon.
WILLEMSTAD – Pader Hein Nooijen, un di e último mohikanonan di e koriente di hopi dékada den sentido di evangelisashon katóliko lo regresá Ulanda. Despues di mas ku 6 dékada na Antia i Aruba, pader Nooijen lo regresá Ulanda na kuminsamentu di ougùstùs awor. E religioso a traha na Aruba, Boneiru i Kòrsou. Na okashon di su despedida for di Karibe ulandes, tabatin presentashon di un obra ku ta duna un relato di e tempu ku pader Nooijen a pasa na Kòrsou. Tabata un manuskrito ku pastor Nooijen mes a skibi ku e título “Historia di Kòrsou katóliko”. Durante un seremonia ayera a presentá e obra, entre otro den presensha di Obispunan Mgr. Luis Secco i Dr. Amado Römer. Dr. Valdemar Marcha a skibi un bunita relato di e bida religioso impreshonante di e pader. Reginaldus Henricus Nooijen a nanse dia 14 di febrüari 1919 den e pueblo di Bakel, Noord-Brabant na Hulanda den un famia agrikultor di ocho yu. El a sigui estudionan sekundario den un gymnasium na Nijmegen pa despues drenta konbentu di Padernan di e Órden di San Domíniko. Su ordenashon komo saserdote a tuma lugá dia 26 di yüli 1944 ku pa koinsidensia ta Fiesta di Santa Ana, e dia ku spañónan bou di Alonso de Ojeda a pone pia na Kòrsou pa di promé bia i ku nos ta selebrá komo Dia di Kòrsou. Un tres aña despues, 1947, Pader Nooijen ta yega Kòrsou pa su trabou komo saserdote despues di un biahe di 12 dia riba e barku di palu ‘Johan de Wit’. Siendo evangelisador, Pader Nooijen a desplegá tambe pa mas ku 60 aña un interes sientífiko profundo i sinsero pa ku historia di e hende lokal. El a trata na komprondé e strukturanan i prosesonan sosial-históriko hasiendo trabounan di investigashon arkeológiko i antropológiko ku a resultá den un kantidat di publikashon balioso. Su publikashonnan tin komo karakterístika ku nan ta duna pueblo un akseso fásil i kla na datonan históriko di nos komunidat di laiko i religioso. El a skibi obranan interesante, entre otro tokante historia ètniko i demografia di Kòrsou na siglo 18, ku despues a sali publiká komo rapòrt di AAINA. E obra aki ku tin komo tema prinsipal ‘boutiso’ ta un deskripshon di karakterístikanan demográfiko di e parti katóliko di pueblo di Kòrsou alrededor di aña 1750, prinsipalmente di katibunan. E obra ta duna un idea di e komunidat i e mentalidat di e tempu ei i e papel ku katólikonan a hunga den esei. Na Aruba i Boneiru el a hasi mesun tipo di trabou sientífiko ku publikashonnan informativo. Museo Arkeológiko i Antropológiko di Antia (NAAM) ta splika ku gran apresio kon Pader Nooijen a kontribuí na un mihó konosementu di nos antigwedat. For di momentu ku el a yega Antia, pader Nooijen a okupá su mes, tin biaha ku yudansa di algun sirbidó di misa, komo un pasatempu, ku buska restunan prinsipalmente di e tempu Pre-Columbino (Promé ku yegada di Colon aki banda). Tabata buska prinsipalmente den sabananan i riba suela plat, pasobra no tabatin kuenta di koba. Tantu na Aruba, Boneiru komo Kòrsou el a haña un kantidat di hèrmènt, piedra kokolishi labra, pero tambe obra gròf trahá di klei, fragmentunan di pipa i bòter. Tur e ophetonan aki ta na ekshibishon den museonan lokal. Obranan di e teólogo franses Teilhard de Chardin i despues di e eskritor hudiu Etty Hillesum tabata fasiná Pader Nooijen mas i mas, i nan a oumentá su interes pa evolushon, spiritualidat i mistisismo. Tabata durante di e proseso di empaketá su bukinan pa e bolbe Hulanda ku su kolega saserdote, Pader Toine Frehe, a deskubrí un manuskrito di taip ku un typewriter di ántes i ku tabata kontené resultado di un di e trabounan ku pader Nooijen a dediká hopi aña di su bida n’e. Ta trata di un manuskrito ku nunka ántes a ser publiká i ku no tabata ni konosí. Su título tabata: Historia di Kòrsou katóliko. E manuskrito ta splika hopi di e momentunan, desaroyonan i personahenan ku a yuda konstruí un Kòrsou katóliko durante di siglonan.
WILLEMSTAD – Refineria Isla a informá, ku el a forma un tim pa investigá un kandela chikí ku tabatin ayera na instalashonnan di e kompania. Ayera pa mas o ménos mitar di 7 di anochi tabatin un kandela chikitu na e planta High Vacuum 8 (HV-8) den área di Bleinheim. E planta aki ta prepará destilado pa produsí lubrikante parafíniko. Ningun persona a sufri leshon. E kandela a surgi na un di e pòmpnan di asfalt. Isolashon di e pòmp kombiná ku akshonnan rápido di brantwer di Refineria Isla a kontribuí ku a limitá e daño okashoná pa e kandela na un mínimo. Den 2 minüt a logra dominá e kandela. Di akuerdo ku prosedimentu di seguridat lo nominá un tim pa investigá e kousa di e kandela, asina e kompania a informa.
WILLEMSTAD – Un hòmber di 35 aña di edat a muri awe mardugá despues ku deskonosínan a tir’é. E suseso a tuma lugá den kareda di 01.27 riba Hispañolaweg na altura di un restorant chines. Polis a identifiká e víktima komo Faerlon Raphael (35). E ta bira e di 7 víktima di asesinato e aña akí, kaminda a usa arma di kandela ilegal. Sirkulashon di arma di kandela ilegal ta keda alarmante. Di e 10 kasonan di asesinato e aña akí, 7 di nan ta kometé ku arma di kandela. Polis no por a duna detaye di e suseso di awe mardugá, ounke ku tin diferente vershon ta sirkulá. LA PRENSA a komprondé ku un outo ku algun okupante a yega na e sitio kaminda e víktima tabata. Un hòmber lo a baha for di e outo i bisa na bos haltu: “Abo mi mester”, i mes ora a tira Raphael den su kabes. Un otro vershon ta bisa ku e víktima tabata sintá huntu ku mas hende den un establesimentu, ora e hòmbernan a yega pa tira un atrako. E víktima lo no a sigui òrdu pa sali pafó. Polis no ta konfirmá niun di e vershonnan akí den su komunikado di prensa. Entretantu 7 persona a muri e aña akí asesiná ku arma di kandela. Tabatin 3 kaso mas di asesinato e aña akí kaminda e armanan tabata un piki, un kuchú i un kusinchi. Di e 10 kasonan di krímen akí, aparentemente ta dos di nan so tabata atrako. Ta trata di e kasonan ku a tuma lugá dia 15 di yanüari na e pòmp di gasolin na Muizenberg i e kaso ku a tuma lugá dia 16 di yüni den Penstraat. E víktimanan tabata e bewaker Julius Bokshoven di 57 aña di edat ku tabata trahando na e pòmp di gasolin i Pim Timmermans doño di restorant La Rousse. Sigur 6 di e 10 kasonan di asesinato e aña akí tabatin e karakter di reglamentu di kuenta. (1) Remsley Ignacia (24) a muri dia 2 di yanüari despues ku su primu a tir’é durante un pleitamentu. (2) Edwin Knepa (35) a muri dia 13 di yanüari despues ku su rival a tir’é den un kaso di krímen pashonal. (3) Raymond Bregitha (39) a muri dia 24 di yanüari despues ku deskonosínan a pasa den outo riba Rooseveltweg i tir’é. (4) Ronarvey Franca a muri dia 3 di aprel despues ku deskonosínan a tir’é den e bario Kurá Pieda. (5) Randall Romano (37) a muri dia 23 di aprel ora deskonosínan a tir’é den e bario Veeris. (6) Melvin Kopra (42) a muri dia 9 di mei ora deskonosínan a hink’é mata den e bario Marchena. Den e kaso kaminda un hóben di 20 aña di edat a asesiná su tata di kriansa ku un piki dia 6 di yanüari, e tin vershon ku ta plaka e hóben kier a hòrta. No a bira konosí si e kaso akí ta un atrako. Finalmente tin e kaso di e komersiante Nanik Daryanani, ku polis a haña morto den su negoshi den Punda. E víktima tabatin un kusinchi mará na su kara. Te ainda no tin klaridat kiko eksaktamente a pasa i si ta un atrako a tuma lugá. Tin diferente sospechoso detené den e kaso akí, meskos ku tin otro sospechosonan detené relashoná ku 5 otro kaso.