Submitted by admin on Tue, 27/05/2008 - 19:13.
Skina di Sorti, awe djamars 27 di mei di 2008, ta kuminsá ku deseá un i tur un bon dia. Sentimentunan patriótiko ta provoká e tendensia pa reakshoná kontra di spesialmente estranhero ku emití un apresiashon negativo enkuanto nos kalidat di gobernashon i práktika polítiko. Miembronan di Tweede Kamer, tin e tendensia di asumí un tono ku ta provoká resistensia, pero ku tur sinseridat, ta bira masha difísil pa ignorá e base sólido di bèrdat ku nan apresiashon ta kontené.
****
Si bo wak ta kual situashon tabata tin na inisio di un periodo di gobernashon, kual tabata e instrumentonan ku esnan di turno tabatin na nan disposishon i bo tuma nota ta kual akshonamentu polítiko tabatin, bo tambe no por keda sin puntra bo mes “waar waren ze in Gods naam mee bezig”? Esensia di problemanan ta supordiná na kosnan ku ta pasa den márgen. Kosnan serio mes no ta keda agendá òf ta opheto na wega, miéntras asuntunan di poko relevansia ta gosa di atenshon.
****
Kosnan fundamental ta keda disidí den grupito en bes di wòrdu atendé ku e transparensia nesesario. En bes di krea i mantené “draagvlak”, ta hasi kos argumentando ku elekshon a duna apoderashon pa tuma desishon. Ta biba den e kultura di engaño elektoral, kaminda ta primintí un par kos (en bes di presentá un vishon di maneho) i despues ta hasi lokual ta kumbiní esnan ku despues di elekshon a sera un kombenio polítiko pa goberná.
****
Den nos kultura di gobernashon, “overleg”, ku ta e proseso di duna partisipashon na e proseso di formulashon di maneho i tomo di desishon, ta sumamente pober. Mi a mustra kaba ku gradualmente ni sikiera e aparensia no ta wòrdu krea di ta duna partnernan sosial partisipashon den e proseso di formashon di gobièrnu.
****
Mi a bini ta rechasá e pretenshon ku formashon lihé i na e kosto mas abou posibel ta un prioridat den e proseso di formashon. E instabilidat den gobernashon i e poko efektividat di e maneho ta un kosto, ku ta un múltiple di e kosto ku ta kere di skapa ku e proseso estilo a bira norma moderno. Mi ta ripití ku e meta no mester ta di yega na un koalishon, pero di yega na gobernashon efektivo. A base di e situashon di pais no por bisa ku tabata tin avanse signifikativo pa pais.
****
Repasá e konsiderashonnan den e akuerdonan di gobernashon di turno, i komprobá ku no tin ningun ophetivo poné, pa lokual ta avanse den un òf otro índise di e realidat sosio ekonómiko i sosio kultural di pais. E bista ta riba ophetivonan polítiko irelevante manera mantené koalishon, evitá elekshon prematuro i evitá di laba paña sushi di koalishon den publisidat. Tur ta reklamá ku kalidat di demokrasia ta kayendo, pero ta mas bien atakenan riba otro sin muchu profundidat.
****
E SEI ku a bini ta brasa komo instrumento pa “boost” ekonomia i alsa nivel di bida, ta nada mas ku un kontinuashon di e filosofia ku no a kondusí na nada. Ta e mesun filosofia di ayudo pa desaroyo kaminda masha hopi dje plaka ta keda di plak na man di esnan ku ta forma parti di e infrastruktura ku tin di usa pa kanalisá plaka.
****
Den e dékadanan ku ta tras di lomba, tur koalishon di turno a demostrá e mesun defisiensia pa lokual ta nivel di práktika di demokrasia. Ku kulturanan di gobernashon opuesto (te hasta por papia di “collusion” pasobra nan a “join” otro) ta forma e koalishon di turno ta bisa hopi di e oportunismo polítiko reinante.
****
E kultura di dunamentu di kuenta i rason tambe pa basta tempu ta “non existing”. E lokual tin, ta kumplimentu di obligashon pa atendé na un reunion públiko ku keda pidí. Si no por otro, ta kontestá pregunta. Si no por kontestá pregunta òf no tin sinkronisashon denter di koalishon ta hunga e wega di keda sin forma quorum.
****
Por bisa ku por lo general un konfrontashon entre gobièrnu i kuerponan representativo, no ta sirbi komo instrumento pa haña un bon bista di un òf otro aspekto di gobernashon. Komo ku e meta den nos práktika polítiko ta di krea, mehorá òf mantené ékis imágen, oposishon su ophetivo ta pa tacha imágen di gobièrnu i koalishon esun di oposishon. Den e guera di imágen aki e víktima prinsipal ta informashon ophetivo, verídiko i válido.
****
Tin vários desishon ku gobièrnu ta tuma òf keda sin tuma ku ta afektá e nivel di bida riba tèrmino korto i medidanan den sentido negativo. Ku awe nos tin un grado di polushon ambiental asina grave pa motibu di prosesonan den e kadena energétiko, ta unu, pero ku ta keda tumá òf keda sin tuma e pasonan nesesario pa kontené i poko poko eradiká esaki ta inaseptabel.
****
Mas reglamentashon, manera mi a splika na vários okashon, sin halsamentu di e nivel general di komunidat, por lo general ta resultá den mas violashon di lei i práktikanan indeseá manera korupshon. Diputado enkargá ku salubridat Humphrey Davelaar mes a komprobá ku tiramentu di sushi ta keda tuma lugá. Tiramentu di sushi den naturalesa i te hasta banda di kas di Gezaghèber, ta indikashon di un mente di falta di rèspèt pa regla i órden.
****
Ki dia ta yega na e konsenshi ku nos tin di bai bèk na e orígen i kuminsá forma hende di nivel?
E proseso degenerativo ku a inisiá vários dékada pasá, pa falta di debido atenshon, awor a alkansá un nivel krítiko. Nos ta tolerá kosnan di estranhero ku sin mas ta bai kondusí na ekstremismo. Nos a pèrmití segmentashon di komunidat den kulturanan aheno i ta pèrdiendo e karakterístiko di “melt pot of cultures” ku a diferensiá nos for di demas. Nos tambe ta bai sinti rigor di e “multiculturele samenleving” ku Ulanda ta konfrontando.
****
For di añanan 70 e señalnan di deterioro grave den mentalidat i inteligensia emoshonal a kuminsá ta manifestá nan mes. Atvertensianan di por ehèmpel Ronald Cassares qepd, ku nos ta lantando un generashon ku no a konosé amor i lo no por duna esaki i ofisial di polis Guido Hermans, ku e partisipashon den tráfiko di droga den forma aktivo i pasivo ta mal plamá, tabata “voor dovemans oren”.
****
Awe nos ta sinti rigor di e echo lamentabel, ku hopi pero masha hopi hende ta sin rèspèt pa nan mes, te pa nan por duna rèspèt na un otro. Nos ta sinti e konsekuensia ku awe hopi tin masha poko sentido patriótiko, pa motibu ku nan ta aseptá dominashon di kultura ageno i ta konbertí Dushi Kòrsou den sushi Kòrsou.
****
Mi tabata kere den e nesesidat pa un “shock” ku ta provoká un “turnaround” den e deterioro mental i spiritual den pais. Pero diferente momentu a pasa sin ku nos hendenan no a rel ni trel. Nos dirigentenan no a lanta for di e soño di Kòrsou komo pais di holó di rosa i lus di luna. Pais ta keda baha na un dje peldañonan di mas difísil pa rekuperá for di dje. Mi ta insistí den mi atvertensia ku nos ta yega na e nivel di pais di divishon interno ku ta provoká konfrontashon violento. Ojo!!!!!!!!!!!!
****
Otro 30 di mei ta yegando i konmemorashon lo tuma lugá atrobe ku ripitishon di lema di esnan ku den pasado a lucha pa lokual pa nan tabata un kousa genuino. Awe, interes personal ta dominá i engaño elektoral a alkansá un grado asina grave ku no ta rel ni trel pa sklama ku “solo el pueblo salva el pueblo” despues di un rechaso kontundente di parti di “el pueblo”.
****
Ironia di bida ta ku awe, 3 partido ku den nan inisio a representá revolushon, awe ta uni den un koalishon di konformashon di un kultura polítiko deteriorá i degenerá. Den kurso di tempu mi ta bini ku evidensia i denunsia.
****
Skina di Sorti ta ripití ku nos meta ta di fomentá un desaroyo di pensamentu krítiko den komunidat i komo tal nos no ta pro ni kontra persona, pero ta sostené òf rechasá desaroyo, posishon i desishon. Te mañan ku poder di Dios. Kòrda ku bo kontribushon dirigí na Skinalaprensa53@hotmail.com ta bon biní.